Jeopolitik gelişmelere mantık ve matematik çerçevesi
Ocak ayında jeopolitik temalı borsa yatırım fonları üzerine yazmıştık. Açıktır ki, bu fonların da kazanç üretmesi için ticari fırsatlar olacaktır. Her kurumun kendine özgü fırsat üretme modeli olsa da temelden gelen dürtü değişmiyor: döngü, birikim. Uzun süre devam eden ayı piyasalarının, aniden yön değiştirip, boğa piyasasına dönmesi de benzer dürtülerin sonucudur. Türev sebebi ve kök sebebi ayırt etmekte fayda vardır. Matematiksel model kurarken, temel yaklaşımı “ticari fırsat” üzerinden geliştirmek bu açıdan önemlidir.
Sıradışı davranış değişimlerini uzun zamandır sıkça görmekteyiz: bu tür kaymaların da aslında birikimsel hareketin sonucu olduğunu düşünebiliriz. Yazılarımızın temel içeriği de bunun üstüne inşa edilmiştir: matematiksel olarak ifade edilemeyecek (modellenemeyecek) herhangi olgu spekülasyon üretir ve odağımız dışındadır.
Bu yüzdendir ki, mart ayı sonunda belirttiğimiz altın düşüş döngüsüyle ilgili çıkarımlar da belli bir matematiksel hesaplamaya dayanmaktadır. Bu şekilde ilerleyince, derinlik artar ve tartışmalara standart getirilmiş olur.
| Parametre kaynakları | Matematiksel gösterim |
| Ateşkes → İkincil Dalgalanma Haritalaması | : Petrol Δ = -10% → Beklenen Enflasyon Δ = -0.4% → 10 Yıllık Getiri Δ ≈ -5bps → Beklenen Altın Δ = +1.8% (kural beta) |
| Geleneksel Olmayan Güvenli Liman Dışbükeyliği | : Getiri = maks(0, (Fiyat – Giriş)/Giriş) × Kaldıraç (dışbükey yukarı yönlü, doğrusal aşağı yönlü) |
| Getiri/Faiz Oranı Arbitraj Asimetrisi | : Risk: Ödül tabanı = (Hedef – Giriş) / (Giriş – Durdurma) ≥ 1:3 |
| USD Duyarlılık Aşınması Dışbükeyliği | : DXY Δ = -0,90% → Altın β_DXY ≈ -1,25 → Altın hareketinin ima ettiği değer = +1,125% |
| Petrol-Altın Ters Korelasyon Motoru | : ρ (Petrol,Altın) = -0,65 (gerilimi azaltma rejimi) → Eşleştirilmiş hedge varyans azaltımı ≈ 42% |
| Ateşkes-Dayanıklılık Olasılıksal Dallanma | : Olasılık (İslamabad olumlu) = 0,62 (tarihsel ateşkes dayanıklılığı) |
Beklenen değer hesabı = [Olasılık(başarı) × Ödül] – [Olasılık(başarısızlık) × Kayıp]
Ödül ve kayıp mekanizması, risk ve fırsat modellemesi üzerinden işlemektedir.
| Parametre kaynakları | Mantıksal gösterim |
| Küme 1 | : Uzlaşmadan önce gerilimi azaltmayı petrol/enflasyon/getiri sıkıştırma sinyallerine çevirme |
| Küme 2 | : Çoklu varlık farklılaşması yoluyla risk alma akışlarında altın talebini tespit etme (ters klasik güvenli liman) |
| Küme 3 | : Getiri/Faiz Oranı Arbitrajı + Fed Fiyatlandırma Asimetrisi |
| Küme 4 | : Rezerv statüsünün yüksek Risk: Ödül USD-altın çiftlerine seyreltilmesini skorlama |
| Küme 5 | : Dahili negatif korelasyon koruması ile eşleştirilmiş işlemler tasarımı |
| Küme 6 | : 14 günlük pencere → kırılgan olmayan getiri için dinamik pozisyon ölçeklendirme |