Dünya siyaseti genellikle yüksek sesli krizler, sert açıklamalar ve ani gerilimler üzerinden okunur. Oysa, son yılların en büyük küresel dönüşümü, manşetlere bağırarak taşınan olaylarla değil; dikkat çekmeden, tartışma üretmeden ve mümkün olduğunca düşük profille ilerleyen bir güç tarafından inşa ediliyor: Çin.
Çin bugün modern tarihin en kapsamlı sanayi, teknoloji ve altyapı hamlelerinden birisini yürütürken, bunu bilinçli biçimde, ne meydan okuyan sloganlar, ne sert ideolojik çıkışlarla değil; sadece üretmek, biriktirmek, derinleşmek ve zamana yayılmış bir güç inşası ile gerçekleştiriyor.
Bu yaklaşım, bir çekingenlik değil; tam tersine, yaptırım ve kuşatma risklerini geciktirerek ilerlemeyi hedefleyen yüksek hesaplı bir devlet aklının ürünü. Çin, mümkün olduğunca az dikkat çekerek kalkınmayı, mümkün olduğunca az bedel ödeyerek güçlenmeyi tercih etmekte.
Bugün Avrupa’dan Kuzey Amerika’ya uzanan diplomatik temas trafiğinin hızlanması, Batı dünyasının bu sessiz yürüyüşü artık daha da yakından izlediğini göstermekte. Zira Çin’in ‘sessiz ve derinden’ yükselişi, artık küresel dengeleri doğrudan etkileyecek bir aşamaya ulaşmış durumda. Bu yükselişteki en hassas damar ise enerji güvenliği. Çin’in dev sanayi altyapısı ve kent ekonomisi büyük ölçüde dış kaynaklı petrol ve doğalgazla ayakta durmakta. Bu durum, Çin’i küresel enerji hatlarına bağımlı hale getirmekte.
ABD, elbette ki, bu kırılganlığın farkında ve son yıllarda izlediği Orta Doğu ve Latin Amerika politikalarını büyük ölçüde bu eksen üzerine inşa etmekte. Venezuela’ya yönelik operasyonlar, İran’a uygulanan ağır yaptırımlar ve Körfez üzerindeki askeri baskı, yalnızca bölgesel dengelere değil, hayli öncelikli olarak, Çin’in enerji tedarik zincirine yönelik olarak da uygulanıyor. Trump yönetimi Venezuela’da şimdilik istediğini elde etmiş gözüküyor. Özellikle İran hattı, Pekin için stratejik önemde. Washington’un Tahran üzerindeki baskıyı artırması, fiilen Çin’e giden petrol akışını doğrudan sınırlandırmayı hedeflemekte.
Yazının devamı için TIKLAYINIZ!