Para değersizleştirme ticareti, büyük para birimlerinin satın alma gücünü kaybedeceği öngörüsüyle somut varlıklara yönelmeyi ifade eder. Yatırımcılar dolar ve euro gibi kağıt paralar yerine altın, gümüş, emtia ve kripto para tercih ediyor. 2024-2025 döneminde bu strateji yeniden gündem buldu. Gümüş %148, altın %65 değer kazandı.
Tetikleyici faktörler arasında ABD’nin rekor kamu borcu, merkez bankalarının genişlemeci politikaları ve pozitif bölgeye dönemeyen gerçek faiz oranları öne çıkıyor. Tarihte 1971’de altın standardının kaldırılması, 2008 krizi ve 2020 pandemisi dönemlerinde benzer hareketler görüldü.
Strateji “seyreltilemeyen” varlıklara odaklanıyor. Altın ve gümüş en popüler seçenekler olarak öne çıkarken, emtialar, gayrimenkul, Bitcoin ve bazı hisse senetleri de listeye giriyor. Barclays’in raporuna göre sadece dolar değil, Japon yeni de hedefte.
Swissquote, devletlerin borçla finanse ettiği harcamaların merkez bankaları tarafından dolaylı olarak karşılandığını, bunun para arzını artırıp güveni aşındırdığını vurguluyor. Yatırımcılar düşük getirili nakit ve tahvil yerine arzı sınırlı varlıklara yöneliyor.
Deutsche Bank ve Citi gibi kurumlar bu yoruma temkinli yaklaşıyor. Deutsche Bank, piyasada gerçek bir para değersizleştirme ticaretinin “çok az kanıtı” olduğunu belirtiyor. ABD tahvil getiri eğrisi yeterince dikleşmedi ve 10 yıllık tahvil getirisi yıllık bazda hala düşüşte. Kevin Warsh’ın Fed başkanlığına atanması tezi sarstı. Şahin duruşuyla bilinen Warsh’ın atama haberi sonrası altın ve gümüş sert düştü. Tabi şimdilik.
Citi daha da ileri giderek bunu “kanıtlanmış gerçekler yerine ikna edici bir hikaye” olarak tanımlıyor. Altın dışında varlıkların hareketleri tezi desteklemiyor. Bitcoin altından çok hisse senetleriyle ilişki gösterirken, enflasyon beklentileri ılımlı kalıyor.
Son bir ayın en çok kazandıran hisseleri Cuma günü de yükseliş trendini sürdürdü. SEGMN (Seğmen Kardeşler Gıda Üretim) 55,55 TRY seviyesinde %8,50 artışla güne damgasını vururken, ZGYO (Z Gayrimenkul Yatırım Ortaklığı) %9,94’lük yükselişle 25,22 TRY’ye ulaştı. PRKAB (Türk Prysmian Kablo ve Sistemleri) ise 67,90 TRY fiyatla %7,27 değer kazandı.
Emtia piyasalarında da canlı bir gün yaşandı. XAGTRYG (Gümüş/TRY) %6,36 artışla 105,54 seviyesine yükselirken, XAUTRYG (Altın/TRY) 6.883,39’a tırmandı ve %2,98 kazanç sağladı. Uluslararası piyasalarda XAUUSD (Altın/USD) %2,71 artışla 4.910,10 seviyesinde işlem gördü.
Endeks tarafında BİST 100 endeksi 13,571 ‘den 0.49 düşüşle, halka arz endeksi XHARZ, 193.530,42 puanla %0,11’lik hafif bir artış kaydetti.
Döviz kurlarında ise USDTRY (Dolar/TL) %0,25 artışla 43,61’e çıkarken, EURUSD (Euro/Dolar) paritesi 1,18 seviyesinde %0,20 değer kazandı.
Grafik TradingView’den
Gram altın fiyatı paritesinde oluşan yükselen kanal formasyonu, altın yatırımcıları için önemli ipuçları sunuyor. Grafik analizi incelendiğinde, fiyatın alt trend çizgisinden destek bularak yukarı yönlü hareket ettiği görülüyor. Mevcut seviyede 6.700,33 TL önemli bir destek noktası olarak öne çıkıyor ve bu bölge aynı zamanda yükselen trend kanalının alt bandıyla örtüşüyor.
Fiyatın bu seviyenin altına inmesi durumunda 6.882,51 TL ikinci güçlü destek bölgesi olarak karşımıza çıkıyor. Hacim analizi, 6.960 TL civarında yoğun işlem hacmi olduğunu gösteriyor ve bu seviye piyasa dengesi açısından kritik öneme sahip.
Yukarı yönlü hareketlerde ise 6.882,51 TL seviyesi aşılması gereken ilk direnç noktası konumunda. Bu direncin kırılması durumunda 7.089,64 TL seviyesi hedef olarak beliriyor ve bu bölge kanal üst bandına yakın konumlanıyor.
Grafikteki süpertrendin önceki “Sat” sinyali tepe noktasında güçlü satış baskısı olduğunu gösterirken, yeşil renkli yükselen kanal içinde alıcıların kontrolü ellerine geçirdiğine işaret ediyor.
Sonuç itibariyle, 2025 başından itibaren yaşanan %68’lik artışın asıl nedeni farklı. ABD gümrük tarifeleri, Trump’ın Fed bağımsızlığına yönelik tehditleri ve İzlanda ilhakı riski gibi faktörler altını güvenli liman varlığı olarak ön plana çıkarıyor. Bu durum doların yapısal değer kaybından korunma değil, artan risk iştahsızlığına karşı pozisyon alma olarak yorumlanıyor. Para değersizleştirme ticareti tartışmalı bir kavram olmaya devam ediyor. Altın ve gümüşteki performans göz ardı edilemez ancak bunun yapısal bir güvensizlikten mi yoksa kısa vadeli risk algısından mı kaynaklandığı belirsiz tabi. Türk lirası ise dolara karşı iyi ve stabil bir duruşta maşAllah.
Okan Özdemir