Haftanın Piyasa Beklentileri / Bizim Menkul – (17-21 Şubat 2020)

Haftalık Bülten

Bu hafta küresel piyasaların odağında Fed Başkanı Powell’ın Kongre’de gerçekleştirdiği yarıyıl para politikasına ilişkin konuşması yer alırken yurt içinde TÜİK tarafından açıklanan işsizlik oranı ve sanayi üretimi ile TCMB tarafından açıklanan cari işlemler dengesi verileri takip edildi. Kongredeki sunumunda ABD ekonomisinin genel görünümüne ilişkin olumlu mesajlar veren Fed Başkanı Powell, gelen veriler görünümle genel anlamda uyumlu oldukça para politikası duruşunun uygun kalacağını ifade etti. Ekonominin ılımlı hızda büyüdüğünden söz eden Başkan, enflasyonun birkaç ay içinde %2’ye yaklaşacağını belirtti. Ayrıca Çin’de ortaya çıkan ve tüm dünyayı alarma geçiren koronavirüsün küresel ekonomiye etkilerine karşılık ABD ekonomisinin dirençli olduğundan söz etti. Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) Çin’de ortaya çıkan yeni tip koronavirüse ‘yanlış veya damgalayıcı’ olabilecek diğer isimlerin kullanılmasını önlemek için ‘Covid-19’ ismini verdi. TCMB tarafından açıklanan ödemeler dengesi verilerine göre, cari işlemler hesabı Aralık 2019’da 2,8 milyar dolar açık verirken, 2019 genelinde 1,7 milyar dolar fazla verdi. TÜİK tarafından açıklanan veriye göre Türkiye genelinde 15 ve daha yukarı yaştakilerde işsizlik oranı 2019 yılı Kasım döneminde 1 puanlık artış ile %13,3 seviyesinde gerçekleşti. Aynı dönemde istihdam oranı 0,9 puanlık azalış ile %45,6 olurken işgücüne katılma oranı ise 0,5 puanlık kayıp ile %52,5 olarak gerçekleşti. Sanayi üretimi Aralık’ta beklentilerin üzerinde yıllık %8,6 artış gösterirken aylık %1,9 arttı. Haftaya düşüşle başlayan BİST100 Endeksi, hafta genelinde dalgalı seyir izlerken %0,71 kayıpla 120.151 puandan haftayı tamamladı. 6,01 seviyesinden haftaya başlayan Dolar/TL, İdlib’te artan tansiyon ve jeopolitik risklerin etkisiyle yükselişe geçerek 6,06 seviyesinin üzerini görürken, Euro/TL ise 6,61 seviyesini test etti. Çin’in koronavirüsü vaka sayısındaki artışın sonuçlarını değerlendirmesinin ardından yatırımcı iyimserliğinin ortadan kalkması ile güvenli liman niteliğinde görülen varlıklara talep arttı ve altının onsu 1.583 dolar, gramı 308 lirayı gördü. 31 Ocak-7 Şubat haftasında yurt içi yerleşiklerin döviz mevduatı 1.514 milyon dolar artarak 196.055 milyon dolar oldu. Aynı dönemde yurt dışı yerleşik yatırımcılar reel olarak (fiyat ve kur etkisinden arındırılmış) 82,8 milyon dolar hisse senedi ve 548,7 milyon dolar repo dahil Devlet İç Borçlanma Senedi (DİBS) satışı gerçekleştirdi.

Haftanın ilk işlem gününe satıcılı başlayan BİST100 Endeksi, Suriye’deki rejim güçlerinin gerçekleştirdiği saldırı sonrasında sert bir satış baskı ile karşılaşarak %2,21 kayıpla 118.342 puandan günü tamamladı. Türkiye 2 yıllık tahvil faizi %11,09’dan, 10 yıllık tahvil faizi %11,00’dan ve ABD 10 yıllık tahvil faizi %1,58 seviyesinden hafta açılışını yaptı. Dolar endeksi 98,70 seviyesinde haftaya başlarken Euro/Dolar 1,09 sınırının üzerinde işlem gördü.

Pazartesi günü TÜİK tarafından açıklanan veriye göre Türkiye genelinde 15 ve daha yukarı yaştakilerde işsiz sayısı 2019 yılı Kasım’da geçen yılın aynı dönemine göre 327 bin kişi artarak 4 milyon 308 bin kişi oldu. İşsizlik oranı 1 puanlık artış ile %13,3 seviyesinde gerçekleşti. Aynı dönemde tarım dışı işsizlik oranı 1,1 puanlık artış ile %15,4 oldu. 15-24 yaş grubunu kapsayan genç nüfusta işsizlik oranı bir önceki yılın aynı dönemine göre 0,9 puan artışla %24,5 olurken 15-64 yaş grubunda işsizlik oranı ise bir önceki yılın aynı dönemine göre 1 puan artışla %13,6 oldu.

Salı günü açılanan verilere göre, İngiltere ekonomisi Aralık’ta beklentilerin üzerinde %0,3 büyüdü. Beklenti ise %0,2 artış olması yönündeydi. 4. çeyrek büyümesi bir önceki çeyreğe göre beklentilere de paralel olarak değişmeyerek %0,4 seviyesinde kaldı. Yıllık bazda 4. çeyrek büyümesi ise beklentinin üzerinde %1,1 artış gösterdi. Beklenti %0,8 artış yönündeydi.

İngiltere’de sanayi üretimi ise Aralık’ta aylık %0,1 artarken, yıllık %1,8 azaldı. Aralık dış ticaret fazlası 845 milyon sterlin, AB dışı ticaret fazlası ise 6 milyar 721 milyon sterlin oldu.

OECD bölgesinde Aralık’ta işsizlik oranı değişmeyerek %5,1 seviyesinde kaldı. En yüksek işsizlik oranı %13,7 ile İspanya oldu. G7 ülkelerinde işsizlik oranı %4,2 seviyesinde kalırken, AB ülkelerinde %6,2’ye indi.

Salı günü Kongrede yarıyıl para politikası sunumunda ABD ekonomisinin genel görünümüne ilişkin olumlu mesajlar veren Fed Başkanı Powell, gelen verilerin görünümle genel anlamda uyumlu oldukça para politikası duruşunun uygun kalacağını ifade etti. Ekonominin ılımlı hızda büyüdüğünden söz eden Başkan, enflasyonun birkaç ay içinde %2’ye yaklaşacağını belirtti. Ayrıca Çin’de ortaya çıkan ve tüm dünyayı alarma geçiren koronavirüsün küresel ekonomiye etkilerine karşılık ABD ekonomisinin dirençli olduğundan söz etti.

Dünya Sağlık Örgütü Genel Direktörü tip koronavirüsün adının ‘Covid-19’ olarak değiştirildiğini ve virüse karşı geliştirilecek ilk aşının 18 ayda çıkabileceğini açıkladı.

Çarşamba günü açıklanan verilere göre, Euro Bölgesi’nde Aralık’ta sanayi üretimi bir önceki aya göre beklentinin üstünde bir düşüşle %2,1 azaldı. Beklenti %2’lik bir düşüş olması yönündeydi. Yıllık bazda ise %4,1 düşerken beklenti %2,5 düşüş olması yönündeydi.

OPEC’in 2020 Ocak ayına ilişkin petrol piyasası raporuna göre, küresel petrol arzı bir önceki aya kıyasla günlük 10 bin varil azalarak yaklaşık 100 milyon 120 bin varile düştü. OPEC’in günlük ham petrol üretimi Ocak’ta önceki aya göre 509 bin varil azalarak 28 milyon 860 bin varile geriledi. Raporda 2020 yılı için küresel petrol talebi, günlük 100 milyon 730 bin varil olarak tahmin edildi. OPEC ülkelerinin 2020’deki günlük ham petrol talebi ise 29 milyon 300 bin varil olarak öngörüldü. OPEC’in petrol talebi tahmini düşüşünde koronavirüsün Çin’deki yakıt tüketimini olumsuz etkilemesi etkili oldu.

ABD Hazine Bakanlığı, Ocak ayına ilişkin bütçe dengesi raporunu açıkladı. Federal hükümetin bütçe açığı Ocak ayında 32,6 milyar dolar oldu. Geçen yılın aynı döneminde ise 8,7 milyar dolar bütçe fazlası vermişti. Ülkede, 2020 mali yılının dördüncü ayı olan Ocak itibariyle toplam bütçe açığı, 389,2 milyar dolar olarak hesaplandı.

Perşembe günü TÜİK tarafından açıklanan verilere göre, Aralık ayında sanayi üretimi yıllık bazda beklentinin üzerinde %8,6 artış gösterdi. Beklenti ise %6,7 artış olması yönündeydi. Sanayi üretimi aylık bazda ise %1,9 arttı. Aralık ayında madencilik ve taşocakçılığı sektörü endeksi bir önceki aya göre %4,1, imalat sanayi sektörü endeksi %1,9 ve elektrik, gaz, buhar ve iklimlendirme üretimi ve dağıtımı sektörü endeksi %0,8 artış gösterdi. Takvim etkisinden arındırılmış sanayi üretimi 2019 yılı son çeyreğinde bir önceki yılın aynı çeyreğine göre %5,8 arttı. Bir önceki çeyreğe göre mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış sanayi üretimi ise %1,5 yükseldi.

TÜİK tarafında açıklanan bir diğer veriye göre, sabit fiyatlarla perakende satış hacmi Aralık 2019’da bir önceki yılın aynı ayına göre %11,0 ve bir önceki aya göre ise %1,1 arttı.

TCMB tarafından her hafta Perşembe günü açıklanan yurt dışı yerleşik yatırımcı menkul kıymet istatistiklerine göre 31 Ocak- 7 Şubat haftasında yurt dışı yerleşik yatırımcılar reel olarak (fiyat ve kur etkisinden arındırılmış) 82,8 milyon dolar hisse senedi ve 548,7 milyon dolar repo dahil Devlet İç Borçlanma Senedi (DİBS) satışı gerçekleştirdi. Küresel piyasalardaki risk iştahının artmasından destek bulan BİST100 Endeksi %1,57 değer kazanmış olup 2 yıllık gösterge tahvil faizi ise 32 baz puan yükselmiştir.

Yine TCMB tarafından haftalık olarak yayımlanan verilere göre 7 Şubat ile biten haftada yurt içinde yerleşik gerçek kişilerin döviz mevduatı 163 milyon dolar artarak 121.659 milyon dolara, tüzel kişilerin döviz mevduatı 1.351 milyon dolar artarak 74.396 milyon dolara yükseldi. Yurt içi yerleşik gerçek kişilerin döviz mevduatı iki haftalık aranın ardından tekrar yükselişe geçerken tüzel kişilerin döviz mevduatındaki sert artış dikkat çekti. Böylece yurt içi yerleşik gerçek ve tüzel kişilerin toplam döviz mevduatı 7 Şubat ile biten haftada 1.514 milyon dolar artarak 196.055 milyon dolar oldu. 31 Ocak kapanışında 5,9716 olan TCMB dolar alış kuru 7 Şubat tarihinde 5,9783 seviyesine yükseldi. Böylelikle yurt içi yerleşiklerin döviz mevduatının TL karşılığı 10.354,1 milyon TL artarak 1.172,1 milyar TL olarak gerçekleşti. Yurt içi yerleşiklerin TL mevduatı aynı dönemde 41,8 milyon TL artarak 1.229,6 milyar TL oldu. Böylece 31 Ocak- 7 Şubat haftasında yurt içinde yerleşik gerçek ve tüzel kişilerin toplam mevduatı içindeki döviz mevduat payı 0,2 puan artarak %48,8 seviyesine yükseldi.

ABD’de Ocak’ta enflasyon aylık %0,1 olurken yıllık %2,5 olarak gerçekleşti. ABD’de açıklanan bir diğer veriye göre, haftalık işsizlik maaşı başvuruları 2 bin artış göstererek 205 bine yükseldi. Beklenti ise 210 bindi. Böylece önceki haftanın verisi 202 binden 203 bine revize edildi. Almanya’da Ocak’ta enflasyon aylık %0,6, yıllık %1,7 oldu. Almanya’da Ocak’ta AB uyumlu enflasyon aylık %0,8, yıllık ise %1,6 oldu.

Bugün TCMB tarafından açıklanan Aralık 2019 dönemine ilişkin ödemeler dengesi verilerine göre, cari işlemler açığı 2 milyar 798 milyon dolar olarak gerçekleşti. Bunun sonucunda cari işlemler hesabı 2019 genelinde ise 1 milyar 674 milyon dolar fazla verdi. Söz konusu gelişmede, ödemeler dengesi tablosundaki dış ticaret açığının 2 milyar 89 milyon dolar artarak 3 milyar 402 milyon dolara ve birincil gelir dengesi açığının 93 milyon dolar artarak 1 milyar 87 milyon dolara yükselmesi etkili oldu.

Bugün açıklanan bir diğer veri ise TCMB’nin yayımladığı 2020 yılı Şubat ayı beklenti oldu. Ankette yıl sonu enflasyon beklentisi %10,01’dan %10,06’ya çıktı. Yıl sonu dolar beklentisi ise %6,41’den %6,45’e yükseldi. GSYH 2020 yılı büyüme beklentisi ise %3,4’ten %3,5’e çıktı.

Almanya’da GSYH 2019 yılının son çeyreğinde bir önceki çeyreğe kıyasla değişmeyerek sabit kaldı. 4. çeyrek yıllık GSYH ise %0,3 artış gösterdi. Avrupa İstatistik Ofisi verilerine göre, Euro Bölgesi’nde GSYH 2019 yılının 4. çeyreğinde beklentilere paralel olarak %0,1 arttı 2018’in 4. çeyreğine göre de %0,9 artış gösterdi. AB’de ise GSYH 2019 yılının 4. çeyreğinde önceki çeyreğe kıyasla %0,1, 2018’in 4. çeyreğine göre ise %1,2 arttı. Böylece 2019’da Euro Bölgesi %1,2, AB ise %1,4 büyüdü.

Fed’in açıkladığı verilere göre, ABD’de sanayi üretimi Ocak’ta beklentinin üzerinde azalışla %0,3 düştü. Beklenti ise %0,2 düşüştü. Kapasite kullanım oranı ise beklentiler ile paralel olarak %76,8’e geriledi. İmalat sanayi üretimi de beklentiler doğrultusunda %0,1 düştü.

Haftanın son işlem gününe pozitif başlamasına karşın BİST 100 Endeksi, %0,32 kayıpla 120.151 puandan günü tamamladı. Küresel piyasalarda ise karışık bir görüntü hakim. ABD 10 yıllık tahvil faizi %1,58, Türkiye 2 yıllık gösterge tahvil faizi %11,20 ve 10 yıllık tahvil faizi %11,43’ten işlem görüyor. Dolar endeksi 99,03 seviyesinde, Euro/Dolar paritesi 1,0850 seviyesinde bulunuyor. faizi %11,47’den işlem görüyor. Dolar endeksi 97,47 seviyesinde, Euro/Dolar 1,11 sınırının altında bulunuyor.

Uzun Vadede Ne Bekliyoruz…

9,32x olan BİST100 cari F/K çarpanı 9,8x olan 5 yıllık ortalamasına göre %4,5 iskontolu. Türkiye özelinde 2018 ve 2019 yılında artan piyasa volatilitesinin azalmasıyla Borsa İstanbul son dönemde önemli bir ralli yaparak rekor tazeledi. Mevcut çarpandaki iskontoyu göz önünde bulundurarak BİST için hala bir miktar potansiyelin bulunduğunu söyleyebiliriz. Ayrıca Türkiye’nin taşıdığı riskleri dengeleyebilecek büyüme potansiyeli de dikkate alınmalı.

2019’un ilk yarısında politika faizini %24’te tutan TCMB, Temmuz ayında 425, Eylül ayında 325, Ekim ayında 250 ve Aralık ayında 200 baz puan olmak üzere toplamda 1.200 baz puan indirime giderek politika faizini %12,00 seviyesine indirdi. 16 Ocak’ta yapılan 2020 yılının ilk toplantısında Merkez 75 baz puan indirime giderek haftalık repo faizini %11,25’e çekti.

Ocak ayında %1,35 artan TÜFE’nin TCMB beklenti anketine göre; Şubat ayında %0,69, Mart ayında %0,84, 2020 yılı sonunda %10,06 ve 12 ay sonrasında %9,61 artması beklenmektedir. Yine aynı ankette Dolar/TL’nin 2020 sonunda 6,45, 12 ay sonrasında ise 6,51 olması öngörülmektedir. Cari dengenin 2020 sonunda 13,8 milyar dolar, 2021 yılında ise 19,6 milyar dolar açık vermesi beklenmektedir. GSYH büyümesinin 2020 ve 2021’de sırasıyla %3,5 ve %3,8 olacağı öngörülmektedir. TCMB haftalık repo faizinin cari ay sonunda %11,02’ye, 3 ay sonrasında %10,48’e, 6 ay sonrasında %10,09’a ve 12 ay sonrasında ise %9,63’e gerilemesi beklenmektedir. Hali hazırda %11,32 olan 10 yıllık tahvil faizlerinin 12 ay sonrasında %10,51 seviyesinde dengeleneceği beklenmektedir.

Google Play'den ücretsiz indirin
SİZ DE BİNLERCE YATIRIMCI GİBİ PARA & BORSA MOBİL UYGULAMASINI ÜCRETSİZ İNDİREREK GÜNCEL PİYASA YORUMLARINA ULAŞMAK İÇİN HEMEN BURAYA TIKLAYIN